Panorama 2 (Rotterdam)

Wat doe je tegen straatterreur je stuurt een paar lokboa’s die hun lekkere kont in strakke Levi’s op het netvlies van de cultuurbezoedelende haatbaarden plempt om ze uit hun woestijntent te lokken dat hun kanis eruit ziet alsof ze een maand hebben lopen ramadannen en elk moment een hypoglycemische terreuraanslag kunnen plegen in een overvol voetbalstadion waar legioenen supporters plichtbewust hun vaandels zwaaien voor een overwinning en het eeuwig uitgestelde landskampioenschap maar dat boeit niet zolang er koud bier is en geinponems met genoeg lef in hun donder om geweerd te worden door de publieke treurbuis, waar polletje piekhaar met een vorstelijk salaris het talkshow-evangelie blijft verkondigen, zolang er om drie uur ‘s nachts nog een shoarmazaak open is waar je met goed fatsoen als chassid in vol ornaat kunt komen bijbunkeren na een nacht doorhossen op Bar Mitzvah, zolang er geen haat ventende teringlijers met door de maden aangevreten religieuze kankergewetens vrij rondlopen die in naam van Allah godverdomme concertzalen met ingewanden komen decoreren, zolang de mussen niet dood van het dak vallen op het half gesmolten asfalt en de zeespiegel zich weigert te houden aan de voorspellingen van de klimaatwetenschap, is alles chill je ziet een agent die een jointje rookt en een homostel pijpt elkaar teder in de schaduw van de erectie die in de volksmond minaret heet, er is dansbare oerwoudmuziek op alle straten, springende Groen Linkers die hun tieten weer moeten laten zien om mee te tellen, je ziet varkens spetteren in provisorische modderpoelen want de binnenstad is een soort orgiastisch Woodstock in de droom van de gedehydrateerde nachtburgemeester die te laat komt opdagen om in de microfoon te hijgen dat kabouter buttplug een monument is voor Pim Fortuyn omdat die lekkere Marokkaanse jongens in de sauna besprong toen in die goeie oude tijd toen de kale nog fucking leefde en bacillen als Melkert en Marcel van Dam op hoogst vermakelijke wijze in het stof deed bijten, toen de eeuw nog vers was en Peter de Vries nog niet zo’n grote bek had maar na dromen komt de dageraad en we moeten verder, we moeten blijven ‘doorknokken’ voor een open samenleving waarin vrijgevochten individuen van het meest denkbaar uiteenlopend pluimage zo hard de longen uit hun lijf zoenen voor de Erasmusbrug dat Desiderius er spontaan een lakoniek lofdicht over zou schrijven, voor een stad als een Jackson Pollock schilderij van geventileerde vrije meningen die door die sussende tolerantie zo saai zijn geworden dat men maar met elkaar gaat discussiëren om nog wat leven in de brouwerij te krijgen en leven zal het deze zomer waar fossiele feministen zich in een modieuze burka hijsen om over de Vrijheid met een hoofdletter V te gaan preken voor eigen kerk terwijl de genitaal ongemutileerde kleindochter van Achmed de fabrieksarbeider met haar zandkleurige boezem Paroolcolumnisten naar adem doet happen, waar fietsen in de stationsstalling de liefde bedrijven als hun bezitters hand in hand naar een concert in de Doelen luisteren terwijl buiten de meeuwen aan een stuk door de stad bombarderen, want zo is het met de openheid: zelfs overzeese timide woordbrakers die geen flikker van Rotterdam afweten mogen een ode pennen aan de metropool

Panorama 2 (Rotterdam) werd oorspronkelijk gepubliceerd op komrijm.creativechoice.org

Advertenties

Ik wil ook in de dikke P.

Vandaag kwamen inspiratie en de wind van voren
Ik had een lekke band, het zat allemaal niet mee
maar na thuiskomst werd dit krachtig rijm geboren
zijn eerste woordjes: ik wil ook in de dikke P.

De kleine dwingeland accepteert geen nee
U ziet: er is geen land met hem te bezeilen
Alleen tussen de harde kaften van de dikke P.
wil het voor altijd in gelukzaligheid verwijlen

Dit vers kwam onder niet geringe druk tot stand
daarom eist het terecht zijn plek op in de dikke P.
‘het stinkt’ roept het, wat is die P. toch onderhands
dat hij poëzie weert wanneer ze is ontstaan op de wc.

Ik wil ook in de dikke P. werd oorspronkelijk gepubliceerd op komrijm.creativechoice.org

Met dichtende woorden kon ik ooit mezelf verleiden

Met dichtende woorden kon ik ooit mezelf verleiden
op hun klanken danste ik mijn zelfvertrouwen voor
“alles wat zoet en zacht is”, “mooi gelijk smaragd is”
geloof me, de woorden hebben geleefd, ze hebben het zweet
in mijn klieren doen opwellen. Ik wilde er een meisje mee
veroveren, mijn regels zouden haar geest naar me openen,
en wie weet haar benen. Het waren codewoorden, toverwoorden
en nooit meer dan dat. Nu vele jaren later heeft de onttovering
al behoorlijk huisgehouden. Iedereen kent dat: je hebt alles
al een keer gezien, je hoeft niemand meer te versieren, je
schreden worden trager en het pissen gaat iets minder lekker
Maar laat ik de moed niet opgeven. Ik zet het gepsychologiseer
en gemetafysiseer bij het oud vuil en zaai de zaden in
van ongefutselde paraboolbloemen, die zilte dauw huisvesten
in hun magenta concaven, waar blote nimfen laveloos hun lust
weerkaatsen en jullie namen betoveren met hun gezang

Met dichtende woorden kon ik ooit mezelf verleiden werd oorspronkelijk gepubliceerd op komrijm.creativechoice.org

Licht

het licht botert mijn kamer in
vormloos, geestloos. lumineuze snot.
apatisch licht, dat vermoeid reikt
tot in de hoeken van mijn werkvertrek

toch is het licht dat van buiten komt
Platonisch licht: licht genoeg om alles
te moeten zien maar niet om gezien te worden

melkig tralielicht dat walmt van inertie
licht van een oud kantoor. tijdloos,
anemisch licht, zwijgend licht

wolkenlicht, ongeschikt om in te vrijen
redactiekamertjeslicht, plastic licht
in een service-apartement, doodslicht
dat verveeld bij ons naar binnen gluurt

Afbeelding Wikipedia

Licht werd oorspronkelijk gepubliceerd op komrijm.creativechoice.org

toen ik ouder werd

tot al mijn werk onbeduidend was, en zinloosheid mijn ritueel
heb ik geloofd in een soort accumulatie van betekenis, we
waren allemaal aan het zoeken naar een punt in ons leven
bij voorkeur te vinden nog voor het intreden van de dood
waar alles samenvalt, en we de tijd opgeheven ervaren
dat hele romantische gesodemieter dus, die zoektocht
naar een oneindige bron die voor ons klapt en klatert

ooit was ik haar begonnen, omstreeks de ontketening
van mijn jeugdige overmoed, het ging toen nog
om het moment dat ik mijn handen sluitend zou houden
om prachtige warme borsten die ik kende van de plaatjes
later toen het besef was ingetreden dat zulke
omronding tot de nietszeggende ijdelheden behoort,
waar het een volwassen mens om te doen behoort te zijn,
zou ik dus aan substitutie moeten zijn gaan doen.
ik zou het summum hebben moeten transfigureren
in een beklommen bergtop, een dichtersprijs,
of vijfhonderdduizend euro. Maar ik heb verzuimd
en ben nihilist geworden.

En het zijn gouden tijden voor nihilisten!
iedereen is altijd druk en werkt ergens naartoe
maar vraag eens een paar iteraties door naar hun waarom
en vergeefs zul je wachten op een ootmoedige glimlach
ze slaan je als verrader aan de martelpaal
maar genoeg daarover, nihilisten hebben het zoals gezegd
beter dan ooit. Op iedere straathoek staat wel iemand
iets te verkondigen dat zo grotesk is dat hij er zelf gewoon
niet in kan geloven. Zijn boodschap wordt dus hoe fanatieker
hoe nihilistischer. En dat stemt mijn nihilistenhart tevreden.

Om een misverstand uit de weg te ruimen: ik ben niet vies
van betekenis. Om mee te kunnen doen stoot ik ook klanken uit
en men weet dat je de betekenis daarvan niet zo gemakkelijk wegmoffelt.
Hoe meer betekenis, hoe beter het is voor de nihilist, die scherper ziet
dat die betekenissen corresponderen met niets. Dus ben ik ook actief
begonnen met het creëren van betekenissen. Het zijn schaduwloze
gevels in een koude stad, waar kleine kinderen langs omhoog kijken
om de pijn te voelen in hun nek. En de nihilist heeft het voordeel
dat ze dodelijk vermoeid in zijn schoot vallen terwijl de anderen
met een vlindernetje op ze jagen.

Al dat zijn onzinnige beelden waar de nihilist hard om moet lachen.
Soms wil ik zelf mijn straathoek opeisen en daar, net als de anderen,
ook iets met tekst gaan doen. Maar ik zou dan tenminste de waarheid
kennen en ‘s avonds verliefd op mezelf zijn in een poel van voldoening.
Soms wil ik ook de mooiste sopraan horen zingen dat er geen hoogste waarde is
en daar later met haar op drinken, haar verleiden tot de identiteit van de nacht.

O muze, o minst betekenisloze, o laatste stem die sterft in dit beeld

toen ik ouder werd werd oorspronkelijk gepubliceerd op komrijm.creativechoice.org

Herinnering aan Peter van Straaten

Foto via FlickrFoto via Flickr

Geen mens kan zeggen dat hij heeft geleefd
als hij niet door jou werd op de hak genomen
van de mevrouw in ‘t mantelpak, waar zaad aan kleeft
tot de puistenjongen, die maar niet klaar wou komen

Zat ik weer eens op de pot te denken ja ik ben d’r
viel mijn oog op jouw impressies van het kleine leed
en barstte ik in lachen uit terwijl ik mijn behoefte deed
want niets was opbeurender dan jouw zeurkalender

Vaarwel, koning van het zoet venijn
je was de chroniqueur van onze sentimenten
de ironische grootmeester van de snelle lijn
half Nederland woont ergens in jouw prenten

Adieu, tot ziens, mijnheer van Straaten
geen woorden zijn zo gevat als jouw arcering
geen redenaar kan zo vlot als jouw pen praten
rust zacht – en vrees niet voor persoonsverering

Origineel op komrijm.creativechoice.org

Ambassademuur Berlijn

Vanmorgen bevond ik mij in de Nederlandse ambassade om het formulier voor de verlenging van mijn paspoort in te dienen. Het wachtwoord van de wifi, die niet werkte, was “Lelystad” en op de blinde muur stond een gedicht van Hendrik Marsman, naar het Duits vertaald door Ard Posthuma, kennelijk een specialist op dat gebied. De vertaling inspireerde mij.

Dit is het origineel van Marsman:

Berlijn

De morgenlucht is een bezoedeld kleed
een bladzij met een ezelsoor
een vlek
de stad
een half ontverfde vrouw
maar schokkend steigert zij den hemel in
als een blauw paard van Marc in ’t luchtgareel

Berlijn

de zon is geel

Ard maakt dit ervan:

Berlin

Der Morgen ist ein besudeltes Kleid
eine Seite mit einem Eselsohr
ein Klecks
die Stadt
eine halb abgeschminkte Frau
doch zuckend bäumt sie sich in den Himmel
wie ein blaues Pferd von Marc im Luftgeschirr

Berlin

die Sonne gelb

Morgen in een prima verdichting van ‘morgenlucht’, het heerlijke bezoedelen is goddank thuis in beide talen, en Kleid is ook goed (sommige lezers wilden in de vertaling interpreteren en zoiets als ‘Tischtuch’ zetten).

Het beeld van de pagina met het ezelsoor is duidelijk.

De Klecks stoort. Het doet denken aan iemand die uitschiet met het lijmpistool of de slagroomspuit, terwijl de tengere Marsman vermoedelijk aan een inktvlek dacht op de beduimelde bladzijde met het ezelsoor.

Maar dan komt de magische regel in het Nederlands: ‘een half ontverfde vrouw’.

Ontverven‘ betekent volgens van Dale “Vooral met betrekking tot het menschelijk gelaat: van kleur berooven, bleek doen worden.”

Dit soort in onbruik geraakte woorden kun je tegenwoordig heel leuk googlen. We zien het dan terug bij Bilderdijk:
Wee, allen die door schrik ontverfd” en “o bloempjen, pas ontloken / Wat ligt ge ontverfd in ‘t gras

of Jacqueline van der Waals:

De zonne zond haar stralen uit
om d’aarde te vergouden,
Die, al te langen tijd verwaaid,
verregend en ontverfd,

De vertaling “abgeschminkt” is dus niet correct. De magie van de ‘ontverfde vrouw’ (ik dacht zelf aan de goudgeschilderde vrouw in Goldfinger, en associeerde dit met de gouden jaren twintig in Berlijn). Nu staat er gewoon een troela voor de spiegel haar make-up te verwijderen.

Het rijm op eind einde van het gedicht, waar Marsman extra witregels voor inruimt, is essentieel. Luchtgareel – geel vindiceren de stad door hun rijm. Ik weet niet waarom Ard het doodleuk afdoet als “ietwat raar”. Natuurlijk is het niet eenvoudig om het rijm én de betekenis in het Duits te bewaren, maar het ‘gelb’, ontdaan van zijn rijm, bungelt nu hulpeloos onder het gedicht.

We zouden ‘gelb’ kunnen vervangen door ‘gold’, en het laten rijmen op het verouderde ‘hold’ om iets van de geantiqueerdheid van het Nederlandse gedicht te bewaren. http://www.wort-suchen.de/woerterbuch/hold
Lucht. Paul Célan’s Todesfuge zou pas 23 jaar later worden geschreven, dus dat beeld moeten we verdringen. Blijft het blauwe paard uit 1911 van Franz Marc. Ik vind het leuk om daar de genitief te gebruiken en te spelen met Marx.

wie Marc’s blaue Pferd im Luftgeschirr, hold

Berlin

die Sonne ist gold

De ‘problemen’ die Ard hier constateert zijn ” een ietwat raar rijm(lichtgareel/geel) dat wel kon vervallen, dan een wat dubieuze ‘ontverfde vrouw’”. Precies (!) de twee plekken dus waarbij ik, kijkend naar het tweetalige poëem op de blinde muur, mijn hoofd bedachtzaam schudde.

Origineel op komrijm.creativechoice.org

Ode aan de gezette dichter

Lof aan de dichter, die alles viert wat hij beweert
en het in een taal beschrijft die drijft op een gevoel
voor beeldspraak, die hij smakkend uitprobeert
met borden tegelijk, want hij eet gewoon een heleboel

Schrijven is iets dat hij met mes en vork doet
de pen noteert dan slechts de regels op het blad
hij schrijft soms op zijn buik en als het moet
veegt hij met zijn rijmen achteloos zijn gat

Want hij is vol van zijn idee, dat hij nooit af zal vallen
hij schept kwatrijnen die schraalhans niet op kan schrijven
alles rijmt en wordt gedrukt op dik papier om op te vallen
de gezette dichter: hij is het vet dat komt bovendrijven

Origineel op komrijm.creativechoice.org

Brussel

voor wie vandaag niet is gestorven
is de lente wel begonnen
maar woorden bieden hier geen troost

emoties slaan wortel in de woorden
die mensen roepen op het world wide web
mensen roepen op tot vergelding
anderen manen tot verbroedering

het internet licht op van hun meningen
het is een adembenemend schouwspel
voor hen die vandaag hebben overleefd

President Obama veroordeelt de aanslagen
tijdens een toespraak in Havanna, Cuba
en roept op tot solidariteit

inmiddels staat het dodental op dertig

dertig mensen kunnen nooit meer roepen
nooit meer om verbroeding
nooit meer om vergelding

nooit meer

Origineel op komrijm.creativechoice.org

Verbroedering en solidariteit: Anti-Ismo

Dit weekend een rap geschreven over de Bredase rapper “Ismo”. De beat is gejat van een plek waar dat mag en ik houd helemaal geen maat.

Yo! mijn Facebook wall stond vandaag, vol met het halal verhaal van een 21-jarige
voorschutmarrokaan, die de hiphop misbruikt om zijn woede te uiten,
hij gaat zich te buiten aan belédigingen, op zijn niveau zijn er geen médedingers,
bij deze Bredanaar, hangen nu de slingers en hij swingt met zijn vingers
want de rechter vond niet, dat zijn lyrics te ver gaan, haat moet kunnen, haat dat kan,
in Néderland, hij is een vrij man die mag haten wie die wil maar het blijft niet stil,
het land is in rep, en roer, hetzalhet er niet bij laten, de druk wordt opgevoerd
waarom heeft de rechter deze rapper, de mond niet gesnoerd?

Oog om oog, hard tegen hard, ik ga voor de kill
want dat is wat je wil, eenmans Ismo, geenkans Ismo, weet je wat het is yo:
minder, minder, minder haten
minder Wilders en minder fanaten
dat is wat ik wil, dat is wat ik wil dus hou me in de gaten:
rappers blijven chillen, en haters blijven stil

Losers zoals jij die over haat blijven kwaken, verbríjzel ik tússen mijn machtige kaken,
want ik ben een t-rex, mijn bek zit vol met lyrics die van jou een relict gaan maken
het rapt lekker weg, van Meppel tot Heerlen, wanneer er geen verkeer is,
ik flik het weer eens, dit is een niveau daar kan Ismo niet van dromen
want de sukkel is nooit verder dan z’n snotneus gekomen,
een slome leerling die zat weg te dromen, op al zijn middel-bare scholen
maar nu onverholen als de uit-verkorene, eerst-geborene, denkt dat zijn bros
hem benijden, omdat hij voor zijn clipjes in een dikke bmw mag rijden
*
je bent gewaarschuwd, lispelende Ismo, weetjewathet is yo, het is mooi geweest,
we zetten deze klojo met Wilders in een talkshow, nog voor het suikerfeest
*
maar wat maak ik me druk om een stuk, rappend geruk van een kleine blaffer
wij scheiden ons afval GFT, glas, oud papier we worden tougher, dat komt ervan:
we scheiden het kaf van het koren – en de kaffers van de Kor-an

Flíkkers geef je geen hand, man en je vader dan? Oh nee, sorry
ik bedoel geen homosexuelen – dat is te veel en, allemaal een kwestie van interpretatie
net zoals die grap – haha – over die fókking Joden en die nazis
je laat je haat zien, maar let eens wat beter op je komma’s en je spaties
schrijf een leuk lied met wat meer variatie, voordat het te laat is
Ismo caballero, je bént een rare radicaal, je rapt met veel kabaal,
en maakt dan – suddenly een omhaal, gaat je voor je domme, gelul verontschuldigen
je wordt niet gehuldigd door koning Willem, niemand wil op je shit en op je beats gaan chillen
je ledigt een klysma met schijtzieke lyrics door het prisma van jouw haat, ziet alles smerig,
en niet dat het de eerste keer is, fuck de haat-tolerantie, ga toch lekker op vakantie,
naar een Sharialandje, waar de bitchez stikken van de hitte als ze Burka baden, het einde IS zoek
in hoger beroep krijg je bil-lenkoek, je hebt al een klacht aan je volgescheten broek.
*
vloek maar, met je zure gezicht, maar de rechter werd geleid door de plicht van een hoger inzicht
dat heeft je vrij, gesproken, vrij, gesproken. Je bent niet onthoofd maar vrij, gesproken
je hebt vrij, gesproken bij de de sálafisten, zat je na járen nog ondergedoken
ik hoor je, je bent boos, je bloed is aan het koken, je voelt de pijn in je hart en in je knoken
gooi het eruit: zet een grote borst op als je BANG bent, BANG dat je maten je gaan naaien
maar kruip niet, achter het behang vent, uit angst dat ze, dat ze, dat ze je de bak in laten draaien
groei nou toch eens op knul, sta achter je woorden als je ergens over lult
heb het lef druktemaker, blijf bij je leest als een goede schoen-maker, je bent geletterd
dus etter nou niet weg, want dan ben je nep en, word je voor het einde van je plaat verketterd
je raps zijn niet vetter dan de dode letter, Ik wed met je moeder dat your sister does it better

Í-s-m-o je bent een háat-rappertje, na-trappertje, je rijmt belabberd als een stakker met een slabbertje,
voor – wanneer geef je mij het adres van je kappertje eens door?
*
je wil niemand pijn doen? kom op dan, je kunt het net als wij doen
laat de wereld jouw, overgave aan de [u-niversele Lief-de] zien man – dat kan
wees niet BANG je hoeft je nergens voor te schamen laat je clan maar kletsen,
en over je zwetsen – laat je intellect niet door je haatiman ketsen
*
[“ik gaf alles, dus ik pak, alles, heb ik tenminste niet voor niets gestreden”]
meneer, je rijmen zijn als vuur-pijlen die niet werken, ze blijven beneden,
je doorspekt je teksten met fletse clichés, die nérgens over gaan
zonder boodschap zonder ode, aan het schone, je bent een rotje dat niet af kan gaan
een natte dweil onder een gouden kraan – van Ismo gaan we niets meer horen
want je hebt niet eens het talent – om de onrust te verstoren
alles voor de doekoe, de doekoe doen, je laat je stevig door commercie en je zorgt,
dat je wordt gesponsord door halálbedrijven voor een paar duizend ballen,
omdat je met bier, ontzettend door de mand zou vallen, ga nou niet lallen
je bent geen rapper maar een lijpe, onrijpe fanaat die haat zaait, Ismael Hooligan
stoer naar de hoeren loeren met je tronie grijp aan: rappen, je kunt er geen ene flikker van (..van..van)

*

Eenmans, daar gelóóf ik niks van, zonder je vriendjes heb jij geen kans man je rapt,
zonder verstand man: ‘Ik geloof niks blind, behalve de Kor-an’. – Jammer dan
want geslachtsverminking, daar hebben wij in Nederland geen boodschap aan
net als de bijbel is jouw boek toe, aan een upgrade naar een hoger plan, een hoger level
fuck het taboe, vraag Salman Rushdi of Ayaan Hirsi Ali die zijn cleverder dan ik, en cleverder dan de devil als rapper moet je graven Ismael, lekkere rebel met je mooie, Hebreeuwse naam
de truth, diggen, dat kun jij flikken zo verdien je respect zo gaan we allemaal voor je staan
kijk, je hoeft je in dit land niet omhoog te likken, geen ikke, ikke niet je over-spelige nichtje lek prikken
*
jouw god – houdt van jou – hij zal je nooit laten slikken
*
Ismooo Ismoooooo Ismoooooi

Zucht. “waarom al die hoofdpijn / ik wil niet meer boos zijn”
rap je, en dat vind ik dan weer best een mooie zin, echt wel. Maar kom je over die brug
dan is er geen weg terug. Als je liefde wil geven steek je nie-mand een mes in z’n rug
ok, vlug: hier ben je veilig, jouw vrijheid van menings-uiting ismeheilig,
Ismael – je hoeft je niet langer aan jouw haat en rancune te laven
amor in-tellectualis dei – denkende liefde tot god is een gave waar jij aan gaan schaven
*
[vacature:]
ik zoek de scherpste rappers om te schermen voor solidariteit en verbroedering
tegen de verloedering, tegen apartheid, tegen terreur, en global warming
voor de Palestijnen in Gaza die leven in een hel, je weet wel,
omdat ze lijden onder religieus geweld van beTaalde fanaten uit Israël,
dus rappen we wel tegen doodseskaders die de menselijkheid verraden,
dat is de hel op aarde, ze pompen lood in anders-geaarden, zonen en vaders
fuck deze daders. Maar luister: wij omhelzen de Jood, die tijdens het geweld
voor een moslim-jongetje met een kogel in zijn buik de ambulance heeft gebeld
moet ik je nu nog uit gaan leggen dát het geloof, daar niet bij telt, je-zus mina
van mij mag je kruipen op je knieën, van Mekka naar Medina, dat vind-ik allemaal prima
je kunt op me rekenen Ismo, wanneer ze de mensen-rechten schenden in Pa-lestina
snap je de liefde, is groter dan de haters en het maakt je een graag, geziene,
prater bij DWDD of later, ik zweer je, jij komt daar op een voetstuk zonder weerga
naast Ali B, en Nico D. in het wal-halla, Allah akbar: Ismo de rappar,
die heeft gestreden voor verbroedering en solidariteit
het trotse gezicht van een land, dat Wilders vermijdt

*

We zoeken allemaal, naar een zin waarom we leven
de angst voor de dood doet ons sidderen en beven
tot we beseffen dat we eindeloos, om elkaar kunnen geven
(x2)
het leven is een feest, ik ben goed op dreef en
(x3)
wat is er nou mooier om na te streven?
(x1)

Origineel op komrijm.creativechoice.org